Xơ cứng động mạch là tình trạng cứng và hẹp thành động mạch, do sự hình thành mảng xơ vữa tại thành động mạch, quá trình này diễn ra từ từ làm giảm cung cấp máu đến các cơ quan trong cơ thể.
2. Nguyên nhân
Mảng xơ vữa bao gồm mỡ, Cholesterol, can xi, và một số chất khác trong máu. Các mảng xơ vữa này lớn dần lên làm cứng và hẹp lòng động mạch, làm cản trở dòng máu và có thể gây tắc hoàn toàn lòng mạch máu.
Có 2 loại mảng xơ vữa: lọai cứng, ổn định và lọai mềm, không ổn định – loại này dể vỡ, tạo cơ hội hình thành cục huyết khối trong lòng mạch gây thuyên tắc động mạch bán phần hoặc toàn phần làm thiếu máu nuôi các cơ quan cấp tính như: nhồi máu cơ tim, nhồi máu não.
Các nguyên nhân gây nên mảng xơ vữa thật sự chưa rõ, như tại sao thành động mạch bị tổn thương tạo điều kiện hình thành mảng xơ vữa, tại sao mảng xơ vữa có thể thay đổi và phát triển, nguyên nhân nào gây vỡ mảng xơ vữa dẩn đến hình thành huyết khối gây thuyên tắc mạch máu…
3. Các yếu tố nguy cơ
Một số yếu tố có thể gây ra tình trạng xơ cứng mạch máu:
– Tuổi: lớn tuổi nguy cơ càng cao, nam: trên 45 tuổi, nữ: trên 55 tuổi.
– Tăng Cholesterol trong máu.
– Tăng huyết áp.
– Đái tháo đường.
– Hút thuốc lá.
– Béo phì.
– Gia đình có người mắc bệnh tim:
+ Cha hoặc anh em trai mắc bệnh tim trước 55 tuổi
+ Mẹ hoặc chị em gái mắc bệnh tim trước 65 tuổi
– Ít vận động thể lực
4. Các dấu hiệu và triệu chứng
Các triệu chứng xuất hiện khi hẹp nặng hoặc tắc hoàn toàn lòng mạch máu. Triệu chứng biểu hiện tùy thuộc mạch máu nào bị tổn thương:
– Mạch máu tim (mạch vành) gây bệnh mạch vành: bệnh tim thiếu máu cục bộ, đau thắt ngực, nhồi máu cơ tim.
– Mạch máu não: thiểu năng tuần hoàn não, tai biến mạch máu não
– Mạch máu ngoại biên: thuyên tắc mạch chân, tay (đau cách hồi, tắc mạch chi)
– Mạch máu thận.
5. Chẩn đoán
Chẩn đoán bệnh dựa vào:
– Tiền sử bệnh, các yếu tố nguy cơ.
– Tiền sử bệnh của gia đình
– Khám lâm sàng: bắt mạch (mạch nẩy yếu, mất mạch), nghe bằng ống nghe (chỗ hẹp động mạch có thể có âm thổi…).
– Xét nghiệm máu: kiểm tra đường, mỡ máu.
– Đo điện tâm đồ.
– Chụp X-quang lồng ngực.
– Siêu âm tim, siêu âm mạch máu.
– Chụp mạch máu (có cản quang).
– Chụp CT scan, chụp cộng hưởng từ (MRI).
– Các test gắng sức: điện tâm đồ gắng sức, siêu âm tim gắng sức.
6. Điều trị
Mục tiêu là làm giảm triệu chứng và ngăn ngừa các biến chứng của tình trạng xơ cứng động mạch
Bao gồm: thay đổi lối sống, dùng thuốc và một số trường hợp có thể phẫu thuật
a. Thay đổi lối sống:
– Chế độ ăn: giảm mặn, ít chất béo, nhiều rau
– Bỏ thuốc lá, rượu bia, các chất kích thích.
– Chế độ vận động, tập luyện
– Giảm cân (nếu quá cân, béo phì)
b. Điều trị bằng thuốc:
– Điều trị các yếu tố nguy cơ: điều trị tăng huyết áp, điều chỉnh đường huyết, rối loạn mỡ máu…
– Thuốc ức chế kết tập tiểu cầu, ngăn ngừa huyết khối (Aspirin, Clopidogrel)
c. Phẫu thuật:
– Nong mạch vành.
– Mổ bắt cầu mạch vành.
– Mổ hẹp động mạch cảnh.
– Mổ bắt cầu mạch máu chi.
7. Phòng bệnh
Thay đổi lối sống lành mạnh vừa để điều trị đồng thời cũng là cách phòng bệnh hiệu quả. Chúng bao gồm:
– Bỏ hút thuốc, rượu bia, các chất kích thích
– Ăn các loại thực phẩm lành mạnh.
– Tập thể dục thường xuyên.
– Duy trì cân nặng hợp lý.
Đặt lịch phẫu thuật nhanh – chọn bác sĩ theo yêu cầu
👉 Hỗ trợ tại Lạc Việt & kết nối bác sĩ từ Bạch Mai, Việt Đức, 108, Đại học Y, Nội tiết TW, BV K
Chuyên khoa Tai – Mũi – Họng
ThS.BS Nội trú Đặng Thị Hồng Ánh là bác sĩ trẻ, chuyên môn vững vàng trong lĩnh vực Tai – Mũi – Họng, hiện đang công tác tại Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương – một trong những đơn vị đầu ngành về chuyên khoa này tại Việt Nam.
Bác sĩ có kinh nghiệm thực tế trong khám và xử trí các bệnh lý cấp cứu Tai – Mũi – Họng, đồng thời đang tham gia khám và điều trị tại các cơ sở y tế uy tín.
Chuyên gia Nội tổng hợp – Hô hấp – Tim mạch
PGS.TS.BS Trần Hoàng Thành là chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Hô hấp, Tim mạch và Nội tổng hợp, với hơn 45 năm kinh nghiệm trong khám và điều trị bệnh lý nội khoa.
Bác sĩ từng công tác tại các đơn vị đầu ngành như Trung tâm Hô hấp và Khoa Tim mạch – Bệnh viện Bạch Mai, đồng thời là Giảng viên cao cấp tại Đại học Y Hà Nội. Đây đều là những môi trường chuyên sâu, giúp bác sĩ có nền tảng chuyên môn vững vàng và kinh nghiệm lâm sàng phong phú.
Chuyên gia Nội thần kinh đầu ngành | Hơn 35 năm kinh nghiệm
Giáo sư, Tiến sĩ, Bác sĩ cao cấp Lê Văn Thính là một trong những chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Nội thần kinh tại Việt Nam, với hơn 35 năm kinh nghiệm khám, điều trị và nghiên cứu chuyên sâu các bệnh lý thần kinh.
Hiện bác sĩ đang tham gia khám và điều trị tại Bệnh viện Hữu nghị Lạc Việt.
Thầy thuốc ưu tú | Chuyên gia Nội thận – Hồi sức cấp cứu | Hơn 35 năm kinh nghiệm
Đại tá, Phó Giáo sư, Tiến sĩ, Thầy thuốc ưu tú Bùi Văn Mạnh là chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực Nội thận – Lọc máu – Hồi sức cấp cứu – Ghép tạng, với hơn 35 năm kinh nghiệm điều trị, nghiên cứu và giảng dạy.
Chuyên gia Ung bướu – Ung thư Vú | Hơn 35 năm kinh nghiệm
Tiến sĩ, Bác sĩ Nguyễn Văn Định là chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Ung bướu, đặc biệt chuyên sâu về Ung thư Vú, với hơn 35 năm kinh nghiệm khám, điều trị và phẫu thuật.
Chuyên gia đầu ngành Nội tiết – gần 40 năm kinh nghiệm
TS.BSCC Ngô Thị Phương là chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Nội tiết – chuyển hóa, với gần 40 năm kinh nghiệm trong khám và điều trị các bệnh lý nội khoa phức tạp.
Bác sĩ từng giữ chức vụ Chủ nhiệm Khoa Nội tiết – Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, đồng thời tham gia nhiều hoạt động nghiên cứu khoa học chuyên sâu, đóng góp lớn cho ngành Nội tiết tại Việt Nam.
Hiện nay, bác sĩ đang tham gia khám và điều trị tại Bệnh viện Quốc tế Thăng Long Lạc Việt.
