1. Định nghĩa
Vẹo cổ là một tật thường gặp, do xơ hoá cơ ức đòn chũm bẩm sinh làm trẻ thường nghiêng đầu về một bên đồng thời mặt nhìn về bên đối diện.
2. Nguyên nhân:
Chưa được biết rõ, có nhiều giả thuyết cho rằng do di truyền, nhiễm khuẩn, chèn ép thai trong tử cung, chấn thương trong khi đẻ (thường do đẻ ngược).
3. Phát hiện sớm
– Từ 0 – 3 tháng tuổi: Gia đình trẻ phát hiện được
– Có khối u vùng cơ ức đòn chũm với các tính chất sau :
– Phát hiện ngay sau sinh. Cảm giác to nhanh trong những tháng đầu
– Không nóng, đỏ, đau. Mật độ chắc
– Trẻ không sốt, ăn uống bình thường
– Cần đưa trẻ đi khám bác sĩ nhi, phục hồi chức năng ngay khi phát hiện
4. Chẩn đoán
– Có khối u vùng cơ ức đòn chũm mật độ chắc, không nóng đỏ đau. Không di động hoặc di động nhẹ theo cơ ức đòn chum
– Hạn chế tầm vận động tại cổ: Thường phát hiện muộn khi trẻ 2 đến 3 tháng tuổi
– Đầu trẻ nghiêng sang bên có khối xơ, do cơ ức đòn chũm bị xơ cứng nên không thể kéo dài ra như bên lành được
– Hạn chế nghiêng sang bên lành và xoay hai bên
Dấu hiệu muộn: > 3 tháng tuổi
– Có khối u như trên nhưng mật độ chắc hơn rất nhiều
– Hạn chế tầm vận động cột sống cổ rất nhiều, khối xơ khó kéo giãn
– Vẹo cột sống cổ, vẹo cột sống lưng, biến dạng lồng ngực
– Lác mắt
– Siêu âm: Hình ảnh xơ cơ ức đòn chum
5. Điều trị.
Ăn uống dinh dưỡng: Ăn uống bình thường như các trẻ khác
Thuốc
Không có thuốc điều trị khỏi xơ hóa cơ ức đòn chũm Điều trị dự phòng còi xương cho trẻ xơ hóa cơ ức đòn chũm bằng Vitamin D2 500 đơn vị/ ngày ( uống vào buổi sáng)
Phẫu thuật
– Phẫu thuật: khi phương pháp bảo tồn không có kết quả thì sau 6 tháng phải chuyển sang PT.
– Phẫu thuật nếu trẻ xơ hóa cơ ức đòn chũm được phát hiện muộn ( khi trẻ trên 2 tuổi, cơ ức đòn chũm xơ chắc, trẻ bị vẹo cổ nặng)
6. Phục hồi chức năng
Nguyên tắc
– Can thiệp sớm ngay khi phát hiện ra khối u
– Hướng dẫn cho mẹ bệnh nhân tập tại nhà trong 3 tháng đầu
– Khám thường quy sau 1,2,3 tháng cho đến khi khỏi
Mục tiêu
– Làm mềm khối xơ
– Duy trì tầm vận động của cột sống cổ
– Ngăn ngừa biến dạng thứ phát xảy ra ở sọ mặt và cột sống cổ
Kỹ thuật phục hồi chức năng
Vận động trị liệu
Bài tập 1: Xoa bóp cơ ức đòn chũm.
Tư thế bệnh nhân
– Đặt nằm nghiêng sang bên không có khối xơ để bộc lộ bên có khối xơ
– (trên đùi kỹ thuật viên, hoặc trên gối ), đầu bệnh nhân thấp hơn vai
– Đầu, vai, hông thẳng hàng theo một trục ngang
Kỹ thuật
– Một tay KTV cố định khớp vai, hông
– Tay kia ( bên đầu trẻ ) dùng 1 hoặc 2 ngón tay xoa bóp theo chiều kim đồng hồ
– Thời gian : 5- 10 phút/lần x 6 – 8 lần / ngày
Bài tập 2: Kéo dãn cơ ức đòn chũm
Tư thế bệnh nhân
– Đặt nằm nghiêng sang bên không có khối xơ để bộc lộ bên có khối xơ ( trên đùi kỹ thuật viên, hoặc trên gối ), đầu bệnh nhân thấp hơn vai
– Đầu, vai, hông thẳng hàng theo một trục ngang
Kỹ thuật
– Một tay KTV cố định khớp vai, hông, kéo nhẹ khớp vai về phía hông
– Tay kia ( bên đầu trẻ ) ngón cái tỳ vào góc hàm, các ngón khác đặt vào phần xương chũm, phần dưới bàn tay tỳ nhẹ vào đầu trẻ và kéo xuống từ từ, nhẹ nhàng. Giữ khoảng 30 giây sau đó thả ra và làm lại như trên
– Chú ý: Nếu trẻ khóc, chống đối, tím tái thì dừng lại ngay
– Thời gian: 5 – 10 phút/lần x 6 – 8 lần/ ngày
– Có thể xen kẽ bài tập 1 và 2
Bài tập 3: Đặt nằm nghiêng hai bên
– Đặt nằm nghiêng hai bên bằng cách dùng gối dài kê ở phía sau lưng (qua vai, hông) để đảm bảo trẻ nằm nghiêng hoàn toàn (tránh nằm ngửa, nghiêng đầu)
– Thay đổi tư thế nằm nghiêng sang từng bên sau mỗi bữa ăn (hoặc 2- 4 giờ / lần)
Những điểm cần lưu ý
– Ba bài tập trên được thực hiện cho đến khi trẻ khỏi hoàn toàn
– Thực hiện khi khối u không có nóng, đỏ, đau
– Kéo dãn nhẹ nhàng, không kéo dãn tối đa ngay tức khắc mà kéo dãn từ từ
– Không tập khi trẻ khóc, chống đối
– Tập trước khi cho ăn
– Theo dõi dấu hiệu khó thở, tím tái thì ngừng tập.
Đặt lịch phẫu thuật nhanh – chọn bác sĩ theo yêu cầu
👉 Hỗ trợ tại Lạc Việt & kết nối bác sĩ từ Bạch Mai, Việt Đức, 108, Đại học Y, Nội tiết TW, BV K
Chuyên khoa Tai – Mũi – Họng
ThS.BS Nội trú Đặng Thị Hồng Ánh là bác sĩ trẻ, chuyên môn vững vàng trong lĩnh vực Tai – Mũi – Họng, hiện đang công tác tại Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương – một trong những đơn vị đầu ngành về chuyên khoa này tại Việt Nam.
Bác sĩ có kinh nghiệm thực tế trong khám và xử trí các bệnh lý cấp cứu Tai – Mũi – Họng, đồng thời đang tham gia khám và điều trị tại các cơ sở y tế uy tín.
Chuyên gia Nội tổng hợp – Hô hấp – Tim mạch
PGS.TS.BS Trần Hoàng Thành là chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Hô hấp, Tim mạch và Nội tổng hợp, với hơn 45 năm kinh nghiệm trong khám và điều trị bệnh lý nội khoa.
Bác sĩ từng công tác tại các đơn vị đầu ngành như Trung tâm Hô hấp và Khoa Tim mạch – Bệnh viện Bạch Mai, đồng thời là Giảng viên cao cấp tại Đại học Y Hà Nội. Đây đều là những môi trường chuyên sâu, giúp bác sĩ có nền tảng chuyên môn vững vàng và kinh nghiệm lâm sàng phong phú.
Chuyên gia Nội thần kinh đầu ngành | Hơn 35 năm kinh nghiệm
Giáo sư, Tiến sĩ, Bác sĩ cao cấp Lê Văn Thính là một trong những chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Nội thần kinh tại Việt Nam, với hơn 35 năm kinh nghiệm khám, điều trị và nghiên cứu chuyên sâu các bệnh lý thần kinh.
Hiện bác sĩ đang tham gia khám và điều trị tại Bệnh viện Hữu nghị Lạc Việt.
Thầy thuốc ưu tú | Chuyên gia Nội thận – Hồi sức cấp cứu | Hơn 35 năm kinh nghiệm
Đại tá, Phó Giáo sư, Tiến sĩ, Thầy thuốc ưu tú Bùi Văn Mạnh là chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực Nội thận – Lọc máu – Hồi sức cấp cứu – Ghép tạng, với hơn 35 năm kinh nghiệm điều trị, nghiên cứu và giảng dạy.
Chuyên gia Ung bướu – Ung thư Vú | Hơn 35 năm kinh nghiệm
Tiến sĩ, Bác sĩ Nguyễn Văn Định là chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Ung bướu, đặc biệt chuyên sâu về Ung thư Vú, với hơn 35 năm kinh nghiệm khám, điều trị và phẫu thuật.
Chuyên gia đầu ngành Nội tiết – gần 40 năm kinh nghiệm
TS.BSCC Ngô Thị Phương là chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Nội tiết – chuyển hóa, với gần 40 năm kinh nghiệm trong khám và điều trị các bệnh lý nội khoa phức tạp.
Bác sĩ từng giữ chức vụ Chủ nhiệm Khoa Nội tiết – Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, đồng thời tham gia nhiều hoạt động nghiên cứu khoa học chuyên sâu, đóng góp lớn cho ngành Nội tiết tại Việt Nam.
Hiện nay, bác sĩ đang tham gia khám và điều trị tại Bệnh viện Quốc tế Thăng Long Lạc Việt.
