Bệnh nấm móng chân tay

1. Khái niệm           

Nấm móng là bệnh mãn tính và thường gây biến dạng móng. Sự nhiễm nấm ở móng thường không theo qui luật đồng dạng hay đối xứng và thường được thấy bị nhiễm ở một hoặc hai móng. Nấm móng là sự phá hủy móng tay, chân (nhưng hiếm khi tất cả) do nhiễm nấm gây nên.

2.  Nguyên  nhân           

Nấm mốc (Seopulariopsis, Hendersonula…)           

Do nấm hạt men (Candida albicans): tổn thương là những biến dạng trên bề mặt của móng, bề mặt trở nên sần sùi, gồ ghề mất đi vẽ trơn láng bình thường, có thể có nhiều chất bẩn đóng phủ lên. Một đặc điểm quan trọng là tổn thương từ phía trong mầm móng tiến ra ngoài bờ tự do và quanh móng cũng bị sưng đỏ, có mủ, bóp rất đau.           

Do nấm sợi tơ (Dermatophytes): thương tổn trên bề mặt của móng cũng giống như do nấm hạt men nhưng bắt đầu từ bờ tự do và tiến vào phía trong mầm móng và thường là không có viêm quanh móng.

3.  Triệu chứng

Móng bị nhiễm nấm  sẽ có các dấu hiệu sau:

           – Móng màu nâu, vàng hoặc có những đốm trắng, có thể có màu đen

           – Móng trở nên giòn, dễ gãy, dễ bong, lỗ chỗ

           – Tăng sừng dưới móng

           – Mùi hôi

           – Móng dầy và mang giầy đau

           – Khó chịu, gây khó khăn khi đi lại, làm việc

           – Bề mặt móng bị xù xì, phủ một lớp vảy mịn như cám, có lằn sọc dọc hay ngang. Chỗ bị tổn thương có màu hơi vàng, hay nâu đen.

           – Bên dưới móng cũng có thể bị tổn thương và móng bị tróc.

           – ít khi cả mười móng tay hoặc mười móng chân đều bị bệnh. Trên từng móng, tổn thương tấn công từ bờ vào và không bị viêm quanh móng (nếu do Dermatophytes) hoặc từ gốc móng đi ra và có viêm quanh móng (nếu do nấm Candida).

           – Khi viêm quanh móng sẽ rất đau, sưng đỏ và có mủ

4.  Các xét nghiệm cần thực hiện/ cách chẩn đoán

           – Thường bị từng móng một, sau một thời gian lan ra các móng khác.

           – Thường bị từ phía bờ tự do ( phía ngoài) lan vào.

           – Ban đầu là đốm trắng sau to dần, dần dần móng bị dày lên, trắng, bở ra như lõi sây. Lâu ngày bị ăn vẹt 1/3 -2/3 móng.

           – Có thể kèm nấm hắc lào ở bẹn, mông , bàn tay, chân.

           – Xét nghiệm nấm dương tính.

5. Hướng điều trị:

5.1 Dùng thuốc bôi

Nếu bệnh nhân chỉ có 1 hoặc 2 tổn thương, chỉ cần dùng thuốc bôi chống nấm (dạng kem, dung dịch, sơn) tại chỗ như dung dịch màu Castellani, salicylic acid 5% hoặc dùng một trong các thuốc bôi sau: kem hoặc pommade Ketoconazole, Clotrimazole, Fluconazole, Itraconazole, Terbinafine, Canesten, Trosyd, Exoderil, Naftin v.v…           

Cách bôi: Sau khi rửa và cạo sạch chỗ tổn thương móng, bôi thuốc lên bề mặt móng và quanh móng, mỗi ngày 2-3 lần, ít nhất trong 3 tháng.

Tuy nhiên, đa số những chế phẩm trên không có mấy hiệu quả trên nấm móng, ngay cả khi sử dụng phối hợp với rút móng, do hạn chế tính thấm của tá dược vào móng. Do đó, điều trị bằng đường uống hiện được lựa chọn nhiều hơn.

5.2 Dùng thuốc uống

Sử dụng thuốc chống nấm toàn thân dựa trên 3 tiêu chuẩn

           – Phổ tác dụng của thuốc chống nấm.

           – Dược động học của thuốc.

           – Biểu hiện lâm sàng.        

nhưng phải có sự chỉ định và hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa. Bác sĩ có thể dùng thêm các thuốc kháng viêm, kháng histamine hay kháng sinh nếu có thêm các triệu chứng khác.

Lưu ý: Trong thời gian dùng thuốc kháng nấm, bệnh nhân cần hạn chế hay tốt nhất là tránh xa rượu, bia và những thức uống có chứa cồn khác vì sẽ gây ra những ảnh hưởng không tốt đối với gan.

6.  Phòng chống bệnh:

Giữ bàn tay, bàn chân luôn luôn khô ráo, sạch sẽ bằng cách đeo găng tay cao su khi tiếp xúc với nước. Tránh ngâm tay chân trong thời gian dài dưới nước. Sau khi làm việc trong môi trường nước, cần rửa sạch, lau khô bàn tay, bàn chân ngay           

Không dùng khăn ướt, không dùng chung khăn với người khác.           

Thay tất, vớ mỗi ngày. Không nên mang tất, vớ từ ngày này qua ngày khác. Nên chọn những đôi tất có chất liệu thoáng và dễ hút ẩm. Mồ hôi bàn chân chính là điều kiện thuận lợi giúp cho các loại vi khuẩn và nấm sinh sôi nảy nở.           

Luôn cắt tỉa móng tay,móng chân cẩn thận, đều đặn, theo dáng các ngón tay-ngón chân, không nên để quá dài.  Không nên dùng chung các dụng cụ cắt tỉa móng tay-chân, hạn chế cắt, tỉa, sơn hay ngâm móng chân ở tiệm.           

Thường xuyên rửa bàn tay, bàn chân cẩn thận và lau khô ngay sau khi rửa. Tránh tiếp xúc nhiều với các loại xà phòng, hóa chất.           

Điều trị càng sớm càng tốt.           

Nếu bệnh cứ kéo dài dai dẳng dù đã được điều trị thì nên thay đổi công việc khác nếu có điều kiện.

7. Hỏi đáp:

Câu hỏi: Móng tay em sần sùi đụng nước nhiều thì bị ăn vào trong móng, chữa trị ra sao ạ?

Trả lời:           

Theo em mô tả thì có thể em bị nấm móng ngón tay. Nấm móng tay thường hay gặp ở những người bàn tay hay ẩm ướt, nghề nghiệp phải tiếp xúc với nước nhiều như bán nước giải khát, bán cá, lau dọn vệ sinh…           

Nấm móng có biểu hiện bề mặt móng sần sùi, phủ một lớp vảy mịn, móng có nhiều lằn sọc ngang hay dọc; móng bị nhiễm nấm có màu hơi vàng, hay nâu đen; móng giòn và dễ vỡ, có thể bốc mùi hôi. Phần dưới móng cũng có thể bị tổn thương và móng bị tróc. Nguyên nhân là do nấm sợi tơ (dermatophytes) và nấm hạt men (candida).              

Nấm móng là một bệnh tuy không nguy hiểm nhưng làm mất thẩm mỹ, cảm giác kém vệ sinh và rất khó điều trị.           

Về điều trị có thể dùng thuốc bôi tại chỗ: Ketoconazol (Nizoral), Canesten, Trosyd… mỗi ngày 2-3 lần, ít nhất trong 3 tháng. Nếu bị nặng và nhiều móng, phối hợp thuốc uống: Griséofulvine (nấm sợi tơ), Nizoral, Lamisil… (cả hai loại nấm).           

Em phải giữ tay sạch sẽ, khô ráo, tránh tiếp xúc nhiều với nước, không ngâm tay trong nước, nếu cần thì đeo găng tay khi tiếp xúc…           

Em nên đi khám da liễu để bác sĩ chỉ định dùng thuốc nhé.