Bệnh xoắn tinh hoàn

 1.      Định nghĩa:
– Tinh hoàn là bộ phận của tuyến sinh dục nam nằm ở bìu dái. Nó có vai trò sản xuất và dự trữ tinh trùng, đồng thời cũng tham gia vào hệ nội tiết với vai trò sản xuất ra hormone testosterone. Tinh hoàn được giữ cố định bằng các dây thừng tinh. Ngoài chức năng này, dây thừng tinh còn bao gồm các mạch máu, dây thần kinh đến tinh hoàn cũng như các ống dẫn nội tiết khác như ống dẫn tinh dịch.
– Xoắn tinh hoàn là khi tinh hoàn xoắn lại ở đoạn cuối của dây thừng tinh. Chỗ xoắn dạng xoắn ốc này cắt đứt nguồn cung cấp máu cho tinh hoàn. Nếu cứ bị xoắn chặt, tinh hoàn sẽ bị tổn thương và có thể hoại tử. Xoắn tinh hoàn có thể xảy ra đột ngột không có lý do hoặc do chấn thương.
– Bệnh xoắn tinh hoàn khá hiếm, chỉ xảy ra ở 1 trong 5000 người. Xoắn tinh hoàn có thể xảy ra ở mọi độ tuổi nhưng thường xuyên nhất ở nam giới trẻ từ 12 đến 20 tuổi và cũng phổ biến ở trẻ sơ sinh. 
 2.      Nguyên nhân:
  Khi còn là bào thai, tinh hoàn đã bắt đầu phát triển bên trong bụng bào thai. Khi bào thai lớn lên, tinh hoàn di chuyển xuống cho tới khi nằm trong bìu. Tinh hoàn vẫn dính liền với bụng bằng dây thừng tinh và được cố định với các mô xung quanh chúng. Đôi khi sự liên kết của các mô này quá lỏng và tinh hoàn treo tự do trên thừng tinh. Xoắn tinh hoàn thường gặp nhiều hơn ở những người mắc phải vấn đề với các mô ở vùng này. Trong một số trường hợp, các khối u trong bùi dái có thể khiến tinh hoàn lệch khỏi vị trí bình thường làm cho dây thừng tinh bị xoắn.
 3.      Triệu chứng:
a/ Triệu chứng lâm sàng:
– Đau đột ngột, dữ dội ở bìu.
– Sưng bìu.
– Đau bụng.
– Buồn nôn và nôn.
– Tinh hoàn nằm cao hơn bình thường hoặc xoay góc bất thường.
– Tiểu đau.
– Sốt.
b/ Triệu chứng cận lâm sàng:
  Bác sĩ sẽ hỏi một số câu hỏi để xác minh xem các dấu hiệu và triệu chứng là do xoắn tinh hoàn hay cái gì khác. Bác sĩ cũng sẽ kiểm tra bìu, tinh hoàn, bụng và háng.
  Bác sĩ cũng có thể kiểm tra phản xạ của mình bằng cách nhẹ nhàng xát hoặc kẹp bên trong đùi ở bên bị ảnh hưởng. Thông thường điều này làm cho tinh hoàn co. Phản xạ này có thể sẽ không xảy ra nếu có xoắn tinh hoàn.
  Các bác sĩ thường chẩn đoán xoắn tinh hoàn với chỉ khám lâm sàng. Đôi khi xét nghiệm y tế là cần thiết để xác định chẩn đoán hoặc để giúp xác định một nguyên nhân. Chúng bao gồm:
  Xét nghiệm nước tiểu hoặc xét nghiệm máu, để xem liệu các dấu hiệu và triệu chứng là do nhiễm trùng.
  Siêu âm bìu, trong đó sử dụng tần số sóng âm cao để tạo ra hình ảnh, kiểm tra tinh hoàn và lưu lượng máu. Giảm lưu lượng máu đến tinh hoàn là một dấu hiệu của xoắn tinh hoàn.
  Quét hạt nhân tinh hoàn, trong đó có việc tiêm một lượng nhỏ chất phóng xạ vào máu. Máy ảnh đặc biệt sau đó có thể phát hiện các khu vực ở tinh hoàn mà nhận được lưu lượng máu ít, cho thấy xoắn.
 4.       Điều trị:
– Phẫu thuật là cần thiết để điều trị xoắn tinh hoàn. Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ đẩy tinh hoàn vào bìu (detorsion), nhưng vẫn sẽ cần phải phẫu thuật để ngăn chặn xoắn xảy ra lần nữa. Nếu tinh hoàn xoắn xảy ra trước khi sinh, phẫu thuật có thể không được tốt.
– Phẫu thuật xoắn tinh hoàn thường được thực hiện trong quá trình gây mê, có nghĩa là sẽ không có ý thức. Phẫu thuật này là đơn giản và thường không yêu cầu ở lại trong bệnh viện. Trong khi phẫu thuật, bác sĩ sẽ:
 + Cắt giảm trong bìu.
 + Khâu tinh hoàn bằng dây, nếu cần thiết.
 + Khâu một hoặc cả hai tinh hoàn thường là vào bên trong bìu để tránh quay.
– Các tinh hoàn xoắn đến sớm hơn, càng có nhiều cơ hội điều trị thành công:
 + Trong vòng sáu giờ, tinh hoàn có thể bảo tốn khoảng 90 phần trăm.
 + Sau 12 giờ, cơ hội bảo tồn tinh hoàn khoảng 50 phần trăm.
 + Sau 24 giờ, tinh hoàn có thể bảo tồn chỉ có khoảng 10 phần trăm thời gian.
– Sau khi phẫu thuật, cần phải tránh những hoạt động vất vả, bao gồm cả hoạt động tình dục trong vài tuần. Hãy hỏi bác sĩ khi nó OK để tiếp tục hoạt động bình thường, bao gồm cả tình dục.
 5.       Biến chứng:
– Hoại tử tinh hoàn: Khi để tinh hoàn xoắn lâu không được tháo xoắn, lưu lượng máu bị đứt quãng gây hoại tử tinh hoàn. Nếu tinh hoàn bị tổn thương nghiêm trọng, bắt buộc phải được phẫu thuật cắt bỏ.
– Khả năng vô sinh rất cao: Nếu tinh hoàn bị cắt bỏ thì lượng tinh trùng ở nam giới yếu và suy giảm, khiến việc thụ thai vô cùng khó khăn, có thể dẫn đến khả năng vô sinh – Hiếm muộn.
– Gây biến đổi hormone giới tính: Nếu không may bị hoại tử cả hai tinh hoàn thì sẽ rất nguy hiểm, không những gây vô sinh mà còn khiến hormone giới tính bị rối loạn.
 6.       Phòng bệnh:
  Tinh hoàn có thể xoay hoặc xoay tự do trong bìu là một đặc điểm di truyền, một số nam giới có và những người khác thì không. Cách duy nhất để ngăn ngừa xoắn tinh hoàn nếu có đặc điểm này là thông qua phẫu thuật để đính kèm cả hai tinh hoàn vào bên trong của bìu để không thể xoay tự do.