1 Khái niệm:

Chân vòng kiềng là biến dạng vẹo trong của đầu trên xương chày. Ngược lại là chân chữ bát, lúc đó nó bị vẹo ngoài.

2 Nguyên nhân

Những biến dạng này có nhiều nguyên nhân gây ra, ví dụ lúc nhỏ bị bệnh còi xương, xương yếu khi trẻ tập đi sẽ làm cho chân bị cong. Tuổi trưởng thành thì thường do di chứng của gãy xương không được nắn chỉnh tốt. Về già, chân bị cong là do loãng xương, thoái hóa sụn khớp gây ra.

3 Phương pháp phẫu thuật

Nguyên lý cơ bản ( Basic Principle) của phẫu thuật là cắt xương ở vị trí gập góc, chỉnh trục cho thẳng góc với mâm chày. Sau đó người ta phải cố định 2 đầu xương cho đến khi lành xương.

3.1. Kỹ thuật cắt xương: có 2 kiểu cắt xương

– Open wedging: dịch là cắt mở, nghĩa là người ta cắt ở cùng phía biến dạng, ví vẹo trong thì cắt ở trong, vẹo ngoài thì cắt ở ngoài, sau đó người ta sẽ banh toát khe cắt xương ra vì thế mà xương sẽ thẳng lại. Khoảng trống đó người ta sẽ đặt đầy xương ghép vào. 

Ưu điểm là  xương không bị ngắn lại. Khuyết điểm là có nguy cơ không lành xương tại khoảng trống

– Close wedging: dịch là cắt khép; làm ngược lại với kỹ thuật open wedging. Người ta cắt xương ở phía đối với biến dạng. Vẹo trong thì cắt từ ngoài, vẹo ngoài thì cắt từ trong.

Ưu điểm là áp sát hai đầu xương nên lành xương tốt. Khuyết điểm là làm ngắn xương lại, đồng thời còn phải cắt thêm xương mác thì mới chỉnh trục được.

3.2. Phương tiện cố định xương

Sau khi cắt xương chỉnh trục xong thì người ta phải cố định hai đầu xương bằng các phương tiện như: Nẹp vis, Khung cố định ngoài, Kim – đinh + bó bốt

3.3 Phương Pháp Ilizarov áp dụng trong chỉnh sửa biến dạng đâu trên xương chày.

Chỉnh xương theo pp Ilizarov là một phương pháp giống với kỹ thuật kéo dài chi. Khung này có thể chỉnh sửa xương có những biến dạng phức tạp và có nhiều yêu cầu kèm theo khác.

Người ta cắt xương, đặt khung và sau mỗi ngày dãn ra từ từ với tốc độ 1mm/ngày. Trục xương sẽ được chỉnh theo kỹ thuật open wedging nhưng không cần ghép thêm xương vì cơ thể sẽ tự tạo ra can xương vào khoảng trống do sự chỉnh sửa tạo ra.

 Khuyết điểm lớn nhất của pp này là người bệnh phải mang bô khung cồng kềnh cho đến khi lành xương, có nhiều bất tiện trong đời sống sinh hoạt hàng ngày. Vì thế để rút ngắn thời gian mang khung, người ta chỉnh khung đến khi trục thẳng thì người ta tháo khung và đặt nẹp vis vào bên trong để cố địnhxương  thay thế cho bộ khung bên ngoài. 

Tuy nhiên làm thế sẽ tăng chi phí điều trị vì phải mổ thêm một lần nữa. Ưu điểm lớn nhất của pp này là có thể kéo dài xương thêm cho người bệnh. Vì thế đối với những Bệnh nhân vừa bị chân vòng kiềng vừa bị ngắn chân thì đây là pp duy nhất để áp dụng cho họ.