Là một hội chứng bao gồm các dấu hiệu đau, rối loạn vận mạch và dinh dưỡng một chi hay một đoạn chi do phản xạ, tiến triển kéo dài có thể để lại di chứng.
II. Nguyên nhân
Hội chứng Sudeck thường xuất hiện sau một số nguyên nhân như chấn thương, bó bột, cố định, bệnh nội tạng (nhồi máu cơ tim, bệnh phổi cấp và mạn, tai biến mạch não..), sau phẫu thuật (lồng ngực, tiểu khung), dùng thuốc (barbiturat, thuốc chống lao..), cơ địa (nghiện rượu, tăng đường huyết, tăng a uric máu..)… Những nguyên nhân này thông qua đường phản xạ ngắn ở tuỷ tác động vào hệ thống thần kinh thực vật gây nên các rối loạn về thần kinh cảm giác, vận mạch và dinh dưỡng ở một chi hay một đoạn chi.
III. Triệu chứng
Hội chứng Sudeck thường gặp ở hai vị trí chi trên và chi dưới, các vị trí khác hiếm gặp hơn.
Hội chứng ở chi trên hay còn gọi là “hội chứng vai tay” xuất hiện từ từ hay đột ngột, diễn biến qua 3 giai đoạn – Đau và nóng đỏ toàn bộ chi trên từ vai xuống bàn tay (giả viêm) – Rối loạn dinh dưỡng và lạnh – Teo và mất chức năng vận động. Không có biểu hiện viêm trên lâm sàng và xét nghiệm.
X quang thấy tình trạng xương mất vôi lan toả hay lốm đốm. Bệnh có diễn biến kéo dài nhiều tháng tới vài năm; nếu không được đIều trị tốt thường để lại di chứng rất nặng nề ( teo cơ cả chi, cứng các khớp vai, khuỷu, cổ tay, xơ cứng da và mô dưới da).
Hội chứng ở chi dưới phần lớn gặp sau chấn thương; thường có triệu chứng ở bàn chân, cẳng chân, hiếm gặp ở cả chân (mông,đùi, cẳng , bàn chân). Các triệu chứng giống như chi trên, chia 3 giai đoạn nhưng thường không đầy đủ điển hình nên dễ chẩn đoán nhầm với một số cấc bệnh khác (viêm tắc tĩnh mạch, viêm tấy do nhiễm khuẩn, gút..)
IV. Điều trị hội chứng Sudeck
1. Nguyên tắc chung
Chống đau, chống rối loạn vận mạch, chống loãng xương, phục hồi chức năng.
2. Những thuốc được dùng điều trị
– Chống đau: acetaminophen, thuốc chống viêm không steroid uống hoặc tiêm
– Chống loãng xương: calcitonin , biphosphonat
– Điều chỉnh thần kinh thực vật: chẹn beta với propranolon
– Thuốc chưa rõ cơ chế: thuốc chống nấm griseofulvin
– Chống đau tại chỗ: phong bế bằng xylocain; hydrocortison acetat (tiêm vào khớp)
3. Vật lý trị liệu – phục hồi chức năng
– Xoa bóp
– Vận động liệu pháp
– Thuỷ trị liệu
– Siêu âm, sóng ngắn
4. Áp dụng thực tế
– Giai đoạn 1 đau nhiều, xưng tấy đỏ nhiều
+ Bất động tương đối(hạn chế tối đa vận động)
+ Paracetamol kết hợp codein 0,50 x 2-3 lần/ngày; pyroxicam 20mg hay diclophenac 75mg tiêm bắp x 1ống/ngày x 3 ngày, sau đó chuyển sang uống.
+ Miacalcic 50mg 1-2 ống /ngày/tiêm bắp.
+ Propranolon 20-80mg/ngày.
+ Gây tê tại chỗ bằng xylocain.
– Giai đoạn 2 chi phù cứng, khó vận động và lạnh
+ Tập vận động chủ động và thụ động; xoa bóp, nhiệt trị liệu.
+ Thuốc chống viêm không steroid dùng đường uống, loại tác dụng kéo dài (Felden 20mg, Voltaren SR 75mg, Brexin 20mg).
+ Miacalcic 50mg/tiêm bắp
+ Propranolon 40-60mg/ngày; Griseofulvin 250-500mg /ngày
+ Tiêm hydrocortison nội khớp (nếu có viêm khớp kèm theo).
– Giai đoạn 3 teo cơ, mất vận động
+ Phục hồi chức năng, vận động liệu pháp
+ Biphosphonat uống hoăc tiêm (Fosamax 70mg uống 1 viêm mỗi tuần, hoặc truyền Aredia 60mg pha vào 250ml ClNa 0,9% truyền chậm tĩnh mạch 4 tuần/lần)
+ Griseofulvin 250mg/ngày.
+ Tiêm nội khớp (khớp vai có hiện tượng đông cứng, co thắt bao) với hydrocortison acetat, hoặc Depomedrol.
Đặt lịch phẫu thuật nhanh – chọn bác sĩ theo yêu cầu
👉 Hỗ trợ tại Lạc Việt & kết nối bác sĩ từ Bạch Mai, Việt Đức, 108, Đại học Y, Nội tiết TW, BV K
Chuyên khoa Tai – Mũi – Họng
ThS.BS Nội trú Đặng Thị Hồng Ánh là bác sĩ trẻ, chuyên môn vững vàng trong lĩnh vực Tai – Mũi – Họng, hiện đang công tác tại Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương – một trong những đơn vị đầu ngành về chuyên khoa này tại Việt Nam.
Bác sĩ có kinh nghiệm thực tế trong khám và xử trí các bệnh lý cấp cứu Tai – Mũi – Họng, đồng thời đang tham gia khám và điều trị tại các cơ sở y tế uy tín.
Chuyên gia Nội tổng hợp – Hô hấp – Tim mạch
PGS.TS.BS Trần Hoàng Thành là chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Hô hấp, Tim mạch và Nội tổng hợp, với hơn 45 năm kinh nghiệm trong khám và điều trị bệnh lý nội khoa.
Bác sĩ từng công tác tại các đơn vị đầu ngành như Trung tâm Hô hấp và Khoa Tim mạch – Bệnh viện Bạch Mai, đồng thời là Giảng viên cao cấp tại Đại học Y Hà Nội. Đây đều là những môi trường chuyên sâu, giúp bác sĩ có nền tảng chuyên môn vững vàng và kinh nghiệm lâm sàng phong phú.
Chuyên gia Nội thần kinh đầu ngành | Hơn 35 năm kinh nghiệm
Giáo sư, Tiến sĩ, Bác sĩ cao cấp Lê Văn Thính là một trong những chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Nội thần kinh tại Việt Nam, với hơn 35 năm kinh nghiệm khám, điều trị và nghiên cứu chuyên sâu các bệnh lý thần kinh.
Hiện bác sĩ đang tham gia khám và điều trị tại Bệnh viện Hữu nghị Lạc Việt.
Thầy thuốc ưu tú | Chuyên gia Nội thận – Hồi sức cấp cứu | Hơn 35 năm kinh nghiệm
Đại tá, Phó Giáo sư, Tiến sĩ, Thầy thuốc ưu tú Bùi Văn Mạnh là chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực Nội thận – Lọc máu – Hồi sức cấp cứu – Ghép tạng, với hơn 35 năm kinh nghiệm điều trị, nghiên cứu và giảng dạy.
Chuyên gia Ung bướu – Ung thư Vú | Hơn 35 năm kinh nghiệm
Tiến sĩ, Bác sĩ Nguyễn Văn Định là chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Ung bướu, đặc biệt chuyên sâu về Ung thư Vú, với hơn 35 năm kinh nghiệm khám, điều trị và phẫu thuật.
Chuyên gia đầu ngành Nội tiết – gần 40 năm kinh nghiệm
TS.BSCC Ngô Thị Phương là chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Nội tiết – chuyển hóa, với gần 40 năm kinh nghiệm trong khám và điều trị các bệnh lý nội khoa phức tạp.
Bác sĩ từng giữ chức vụ Chủ nhiệm Khoa Nội tiết – Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, đồng thời tham gia nhiều hoạt động nghiên cứu khoa học chuyên sâu, đóng góp lớn cho ngành Nội tiết tại Việt Nam.
Hiện nay, bác sĩ đang tham gia khám và điều trị tại Bệnh viện Quốc tế Thăng Long Lạc Việt.
