Thoái hóa điểm vàng ở mắt

1. Khái niệm:

           Điểm vàng hay còn gọi là hoàng điểm, là một bộ phận nằm ở vùng trung tâm của võng mạc giúp chúng ta nhận biết sự sắc nét, màu sắc của hình ảnh.

           Thoái hóa điểm vàng là tình trạng thoái hóa của các tế bào điểm vàng làm cho mắt mất dần khả năng nhìn chi tiết ở vùng trung tâm thị giác. Khi bị thoái hóa điểm vàng, mắt nhìn các vật thể sẽ bị mờ, méo mó, biến dạng ở phần giữa.

2. Nguyên nhân:

           – Lão hóa

           – Những người béo phì, người mắc bệnh tim mạch hay cao huyết áo đều có nguy cơ bị thoái hóa điểm vàng cao.

           – Sự tấn công của các gốc tự do.

           – Tia tử ngoại từ ánh nắng mặt trời.

           – Tiểu đường.

           – Các tác nhân từ môi trường sống như khói, bụi…

           – Những người hút thuốc lá cũng có nguy cơ thoái hóa điểm vàng cao hơn nhiều lần so với những người khác.

3. Triệu chứng:

           – Mờ mắt.

           – Tầm nhìn bị mờ, bóp méo

           – Mất phần trung tâm của hình ngoại vật

4. ĐIều trị:

           Hiện nay, chưa có phương pháp nào có thể điều trị triệt để căn bệnh này mà chỉ có các phương pháp làm giảm hoặc chậm sự phát triển bệnh.

           Hiện nay, chưa có cách chữa trị thoái hóa điểm vàng loại khô. Đa số những người bị bệnh khô cần phải khám BS mắt thường xuyên để theo dõi tình trạng của thoái hóa điểm vàng và để biết khi nào thoái hóa điểm vàng chuyển sang dạng ướt.

           Có nhiều cách điều trị thoái hóa điểm vàng loại ướt- những cách chữa bệnh này được nhiều nơi trên thế giới áp dụng:

* Tia laser:

           BS mắt sẽ dùng tia laser bắn vào những mạch máu mới. Mục đích của cách chữa trị này là ngăn ngừa những mạch máu mới này rỉ hay là chảy máu vào điểm vàng.Cách chữa trị này cũng tương tự với cách chữa trị của những người bị bệnh mắt do tiểu đường

           Những tác hại phụ của cách chữa trị này là:

                    – Nếu tia laser sơ ý bắn vào điểm vàng hay laser làm cho Võng Mạc bị bỏng thì sẽ làm hỏng thị giác của con mắt được chữa.

                   – Đôi khi một số bệnh nhân bị chảy máu Võng mạc sau khi được chữa bằng laser

                    – Có một số trường hợp, những mạch máu mới sau khi được chữa sẽ mọc trở lại và thị giác của người được chữa sẽ bị giảm trở lại.

* Phương pháp quang động lực:

           Được bắt đầu áp dụng sau năm 2000. Hiện thời, quang động lực là cách chữa bệnh chính cho những người bị thoái hóa điểm vàng loại ướt. Người bệnh sẽ được chích một loại thuốc đặc biệt (ví dụ: verteporin còn gọi là Visudyne). Thuốc này chỉ bám vào những mạch máu mới xung quanh điểm vàng. Khi BS chiếu tia non-thermal laser light vào những mạch máu mới  này, non-thermal laser sẽ kích thích những chất này tiêu diệt những mạch máu mới này.

           Ưu điểm của quang động lực là không gây thiệt hại tới Võng Mạc

           Nhược điểm của cách chữa bệnh này là nó chỉ áp dụng cho mạch máu mới loại classic (khoảng 1/3 những người bị thoái hóa điểm vàng loại ướt). Hơn 90% cần phải chữa thêm 1 lần nữa sau 3 tháng đầu và đa số phải cần chữa nhiền lần.

* Antiangiogenic therapy ( chống kích thích những mạch máu mới phát triển)

           Đây là phương pháp chữa bệnh thoái hóa điểm vàng loại ướt mới. BS mắt sẽ chích thuốc thẳng vào trong mắt bị thoái hóa điểm vàng loại ướt. Thuốc sẽ ngăn ngừa những mạch máu mới phát triển đằng sau võng mạc. Một trong những loại thuốc đang được phát triển là interferon-alpha, Macugen và anti-VEGF.

* Điều trị tia xạ:

           Người ta chiếu tia quang tuyến vào những mạch máu mới để tiêu diệt chúng. Hiện giờ có nhiều cuộc thử nghiệm về phương pháp chữa bệnh bằng tia quang tuyến nhưng người ta chưa kết luận chính xác được hiệu quả của cách chữa bệnh này đối với những người bị thoái hóa điểm vàng loại ướt.

5. Phòng bệnh:

           Hút thuốc là là một trong những yếu tố nguy cơ gây bệnh rất cao nên tránh hút thuốc cũng là một cách phòng bệnh hiệu quả.

           Đeo kính râm khi ra nắng

           Một chế độ ăn uống hợp lý cũng rất quan trọng trong việc giúp cơ thể giảm nguy cơ mắc bệnh. Các loại cá như cá hồi, cá thu, cá trích…có chứa nhiều axit béo omega-3 có thể giúp duy trì màng nước mắt bảo vệ mắt, giảm thiểu khô mắt, thoái hóa điểm vàng và thậm chí ngăn chặn đục thủy tinh thể. Vì vậy, nên ăn 2-3 khẩu phần cá một tuần, hoặc xem xét việc bổ sung dầu cá mỗi ngày.

           Ngoài ra nên cắt giảm thịt đỏ. Tiêu thụ quá nhiều thịt đỏ có thể làm tăng nguy cơ thoái hóa điểm vàng.

           Rau quả có màu xanh đậm, trái cây tươi có tác dụng rất tốt cho việc phòng bệnh.

           Bổ sung chất chống oxy hóa như vitamin C và E, beta-carotene, và khoáng chất : đồng, kẽm sẽ làm chậm sự tiến triển của thoái hóa điểm vàng ở những bệnh nhân có nguy cơ cao.